27 Aralık, Tarsus'un Kurtuluş Yıldönümü

27 Aralık, Tarsus'un Kurtuluş Yıldönümü, bu yıl da kutlamalar var Tarsus'ta! geçmişte, Kurtuluş Savaşı Gazileri'nin çoğu yaşadığı için, kutlamalar daha farklı olurdu, ben de katılırdım kutlamalara, bir sürü akrabalarımızla, öğretmenlerimizle, Tarsus'un geçmişinden bugüne gelen ailelerin bireyleri ile. Tarsus, Mustafa Kemal Paşa'nın liderliğinde, işgâlcilere karşı savaşmış bir kent. Tarsus'un Toros Dağları'nda verdiği "çete savaşları"nın tarihini araştırmıştım, araştırmalarım sırasında fark ettiğim bir çok Kurtuluş Savaşı Gazisi hayattalardı, yaşıyorlardı daha. Tarsus'ta, büyükdedelerim de Kurtuluş Savaşı'nda yer almışlardı, Sadık Paşa'nın, Rasim Dokur'un, Mustafa Kemal Paşa'nın Tarsus'taki arkadaşlarının arasında büyükdedelerim de vardı. Mustafa Kemal Paşa, Tarsus'a, Kurtuluş Savaşı sırasında ziyâretler yapmıştı, hatta, 1923'de, eşi Lâtife Hanım'la birlikte gelmişlerdi Tarsus'a, daha Cumhuriyet'i ilân etmeden önce.
Tarsus Tarihi, Birinci Dünya Savaşı öncesinden çok farklı özellikler taşımıştır, Kurtuluş Savaşı yıllarında ve Cumhuriyet'in ilân edildiği dönemde.
Tarsus da, Adana gibi, Fransız işgâl kuvvetlerince işgâl edilmişti, Toros Dağları'nda Tarsus Halkı ile Fransız işgâl birlikleri arasında savaşlar olmuş, Karboğazı Savaşı gibi "mıntıka savaşları" olmuş, sonunda Tarsus Halkı savaşı kazanmış, Fransızlar ile Adana'da anlaşmalar imzalanmıştı.
Fransa'da Sosyalistler hükümet olunca, Mustafa Kemal Paşa ile Fransız Sosyalistler anlaşmışlardı, 1921'de, Fransa, işgâli sona erdirmişti. Adana'da, Fransızlar bir süre daha kaldılar, anlaşmanın sonunda neler olacağını izlediler.
Tarsus Halkı, Fransız kültürüne uzak değildi savaş başladığında, Paris'te eğitim görmüş Tarsuslular vardı, Fransız kolonilerinde yaşamış Tarsuslular vardı. Sadık Paşa da, Rasim Dokur da, Mustafa Kemal Paşa ile Mısır'da çalışmışlardı, Napoléon'un daha önce işgâl ettiği Mısır topraklarında çeşitli ödevler yapmışlardı Osmanlı Devleti'nin memûrları olarak. ama sonra, Tarsus'a dönmüşler, Tarsus'ta, yeni ödevler almışlar, sonra da, Mustafa Kemal Paşa liderliğinde Kurtuluş Savaşı başlayınca, Ankara'da kurulan Meclis'e bağlanmışlar, Cumhuriyet'in kurucu kadroları arasında yer almışlardı.
Tarsus, Cumhuriyet'i hemen özümsemiş, hemen Cumhuriyet'e uyum sağlamış bir kent idi. Tarsus'ta, Tarsus'un kasaba ve köylerinde, hâlâ, Kurtuluş Savaşı'nın, Cumhuriyet'in ilk yıllarının hatıraları yaşıyor, hâlâ Cumhuriyetçi bir halk yaşıyor Tarsus'ta. Atatürk, Cumhuriyet'i ilân ettikten sonra da, Tarsus'a geziler yapmıştı, son ziyâreti de, vefât etmeden bir süre önce idi, Tarsus'u dolaşmış, halkla sohbet etmiş, Tarsus'a vedâ etmişti 1937'de.
Tarsus'un Kurtuluş Yıldönümü'nde, 1923'den bugüne yaşadığımız "Tarsus Barışı"nı yaratmış kuşaklara da duâ edelim. Tarsus, bir daha hiç işgâl edilmedi, Toros Dağları'nda bir daha "çete savaşları" olmadı, Tarsus, bir barış kenti oldu, bir sanayi, bir tarım, bir kültür, bir sanat, bir spor kenti oldu. Tarsus'un on bin yıllık tarihinden kalan eserler de korundu, korunuyor. Romalılar'ın, Bizanslılar'ın, Selçuklular'ın, Osmanlılar'ın, Ramazanoğulları'nın, Tarsus'ta bıraktıkları eserler, hâlâ yaşıyor, halkın yaşamının dekorunda yerlerini alıyorlar.
Tarsus'un Kurtuluş Yıldönümü'nde, Kurtuluş Savaşı'nda şehit olmuş Tarsuslular'ı, Kurtuluş Savaşı Gazileri'ni anıyoruz, büyükdedelerimizi, büyükannelerimizi, Tarsus'un tarihinde şanlı bir mevkii edinmiş Tarsuslular'ı anıyoruz.
SİNAN ÖNER